85/10/08
موسيقي كوبه اي ايران و اهميت آن
در اين متن كوتاه مي خواهم نظراتم را دوباره مطرح كنم. اميدوارم جامعه موسيقي بالاخره متوجه اهميت موسيقي كوبه اي ايران شود.
موضوع از اين قرار است كه الان كانون هاي خانه موسيقي تقريباً تخصصي هستند، منتها در مورد كانون نوازندگان سنتي بايد دقت نظر بيشتري داشته باشيم. پيشنهادي دارم مبني بر اينكه براي دنبال كردن اهدافي خاص، زيرمجموعه هايي در برخي از كانون ها تشكيل شوند. از آنجاييكه موسيقي به دو قسمت مهم ملودي و ريتم تقسيم مي شود و معمولاً كوبه اي نوازان به ريتم بيش از ملودي توجه دارند، براي بررسي موسيقي كوبه اي و مسايل صنفي و غير صنفي كوبه اي نوازان، تشكيل "زيركانون كوبه اي نوازان" مي تواند بسيار مفيد باشد. البته شايد نتوان از خانه موسيقي انتظار داشت تا با اين قضيه تا اين حد تخصصي برخورد كند. ممكن است تشكيل چنين زيركانوني از امكانات فعلي خانه موسيقي خارج باشد. بنابراين به نظرم وقتش فرا رسيده است تا دست كم انجمن كوبه اي نوازان تشكيل شود و با كمك خانه موسيقي يا حتي به صورت مستقل وضعيت موسيقي كوبه اي را مورد بررسي قرار دهد.
اگر به خاطر داشته باشيد چندي پيش هيات مديره كانون نوازندگان سنتي نشستي ترتيب داد و به بررسي اهميت رديف پرداخت. همان موقع به آنها گفتم تا نشستي براي بررسي ريتم و اهميت آن در موسيقي ايران تشكيل شود و تا جايي كه من خبر دارم چنين نشستي برگزار نشدִ در حالي كه به نظرم بايد به بررسي وضعيت موسيقي كوبه اي در ايران پرداخت كه از واجبات است.
تا کنون عدم وجود یک انجمن و یا كانون تخصصی براي سازهای کوبه ای لطماتی جبران ناپذيري را به این رده از سازها وارد آورده استִ موسيقي كوبه اي در دانشگاه ها به صورت تخصصي تدريس نمي شود. تا به حال حتي يك جشنواره ي تخصصي براي سازهاي كوبه اي در ايران برگزار نشده است. به صورت آماري دستمزد كوبه اي نوازان از بقيه نوازندگان كمتر است و به موسيقي كوبه اي بانوان اصلاً توجهي نشده است. براي تبيين موضوع چند مثال مي آورم. در حالي كه در هندوستان طبلا را تخصصي تدريس مي كنند و مثلاً پروفسور "ديويد كورتني" دكتراي طبلا دارد، ما حتي ليسانس تنبك هم نداريم! در بسياري از كشور ها سالهاست كه هر ساله جشنواره تخصصي سازهاي كوبه اي برگزار مي شود، ولي تا به امروز چنين چيزي در ايران نداشته ايم. تمام موارد بالا يعني اينكه فرصت هاي شغلي كوبه اي نوازان كمتر بوده است، پس بسياري از آنان وضعيت معيشتي و اجتماعي چندان مناسبي نداشته اند و اين چيز مطلوبي نيست. حل چنين مشكلاتي نياز به كار و پژوهش تخصصي دارد. عدم وجود انجمن يا كانوني تخصصي باعث شده است كه اين مسايل، تخصصي بررسي نشده و راهكاري هم براي رفع اين مشكلات ارايه نشده است. بايد با انجام كارهاي فرهنگي اين باور را در جامعه ايجاد كرد كه اهميت ندادن به سازهاي كوبه اي ايران كه اتفاقاً از تنوع بسياري هم برخوردار هستند نهايتاً به خود موسيقي ضربه مي زند. خانه موسیقی می تواند نقش مهمي در ارتقای این ساز ایفا کندִ خود كوبه نوازان هم بايد قضيه را پي گيري كنندִ
در نسل جوان كوبه اي نوازان ايران چهره هاي شاخصی داريم ولي موضوع اين است كه اين چهره ها مورد توجه نيستند! به نظرم برگزاري جشنواره هاي تخصصي كوبه اي مي تواند به معرفي چهره هاي شاخص اين رشته از موسيقي كه مورد غفلت جامعه قرار گرفته اند، بپردازد.
هر نهاد موسيقي مي تواند با بيشتر توجه كردن به سازهاي كوبه اي و كوبه اي نوازان و حمايت معنوي از آنان به ارتقاي وضعيت اجتماعي كوبه اي نوازان كمك كند.




